Μίλα μου
«Στα 18 χρόνια που είμαι εκπαιδευτικός, δεν μου έτυχε ποτέ να μη με σέβονται οι μαθητές επειδή τους κάνω αστεία στην τάξη»
Η Κρίσταλ Χριστοφή, εκπαιδευτικός και stand-up comedian, ισορροπεί ανάμεσα στη σκηνή και την τάξη, έχοντας ως βασικό εφόδιο το χιούμορ.
Η Κρίσταλ ξέρει πως αν το ίδιο αστείο το κάνουν ένας άντρας και μια γυναίκα, υπάρχει μεγαλύτερη πιθανότητα το κοινό να γελάσει με τον άντρα. Και, ίσως, να κατακρίνει τη γυναίκα. Όπως και να έχει, η ίδια δεν χάνει ποτέ το χιούμορ της, αλλά το επιστρατεύει όχι μόνο στη σκηνή, αλλά και στην καθημερινότητά της. Και, φυσικά, μέσα στην τάξη της, γιατί, ούσα και η ίδια μαμά, ξέρει πόσο σημαντικό είναι τα παιδιά να μεγαλώνουν με χιούμορ και χαρά. Από τα πρώτα της βήματα στη Θεσσαλονίκη μέχρι τη διαδρομή της στην Κύπρο, μάς μιλά για τις προκλήσεις του επαγγέλματος, τα στερεότυπα, την έμπνευση πίσω από τα αστεία της και, φυσικά, για τη δύναμη του γέλιου.
Πώς και πότε ξεκίνησε η ενασχόλησή σου με το stand up;
Ξεκίνησε το 2007 όσο ήμουν ακόμη φοιτήτρια σε θεατρική σχολή στη Θεσσαλονίκη. Πήγα μια μέρα στη σχολή για καφέ και έψαχναν μία κοπέλα, για να ολοκληρώσουν την ομάδα της παράστασης. Τότε ο σκηνοθέτης μού είπε «Χριστίνα, αναλαμβάνεις εσύ». Πανικοβλήθηκα γιατί δεν το είχα ξαναπροσπαθήσει. Το μόνο που μου είπε ήταν «Εσύ έχεις το μικρόφωνο, εσύ και το πάνω χέρι». Κι έτσι ξεκίνησα με καλλιτεχνικό όνομα «Τζούλια», το οποίο στη συνέχεια το αλλάξαμε σε «Κρίσταλ» για να μην παραπέμπει στην τότε γνωστή Τζούλια!
Το ότι είσαι γυναίκα stand-up comedian, φέρει κάποιες επιπλέον προκλήσεις ή δυσκολίες;
Όσο ήμουν Θεσσαλονίκη δεν είχα αντιμετωπίσει η αλήθεια καμιά δυσκολία. Ίσα ίσα ο κόσμος γελούσε περισσότερο με μένα παρά με τον άντρα που είχαμε στην ομάδα. Στην Κύπρο, όμως, βλέπουμε για ακόμη μια φορά ένα «επάγγελμα» ανδροκρατούμενο με πολλά ταμπού για μια γυναίκα. Αυτό που λέω πάντα, είναι πως, αν το ίδιο αστείο το κάνουν ένας άντρας και μια γυναίκα, ο κόσμος στην Κύπρο θα γελάσει με τον άντρα και ίσως κατακρίνει τη γυναίκα.
Με ποια αστεία γελούν περισσότερο οι Κύπριοι; Έχουμε χιούμορ ως λαός;
Έχουμε αρκετό χιούμορ εννοείται. Δεν υπάρχουν συγκεκριμένα αστεία με τα οποία γελάει ο κόσμος. Θα έλεγα ότι γελάει περισσότερο με το αστείο, με το οποίο μπορεί να ταυτιστεί.
Υπάρχουν θέματα που αποφεύγεις στη σκηνή ή θεωρείς ότι όλα επιτρέπονται;
Προσωπικά αποφεύγω τα πολιτικά αστεία. Κι αυτό όχι γιατί τα θεωρώ ακατάλληλα, αλλά γιατί εγώ δεν γελάω όταν ακούω τέτοιου είδους αστεία, οπότε δεν θα μπορούσα να εντάξω στο δικό μου πρόγραμμα κάτι το οποίο δεν προκαλεί γέλιο σ’ εμένα την ίδια. Όσο για το αν «όλα επιτρέπονται», πιστεύω πως ναι. Δεν μου αρέσει να βάζω όρια στο χιούμορ και στη σάτιρα.
Από πού αντλείς τη θεματολογία σου; Η κυπριακή κουλτούρα και καθημερινότητα σού δίνει υλικό;
Η δική μου θεματολογία βασίζεται κατά κύριο λόγο στη μητρότητα μιας κι αυτή είναι η καθημερινότητά μου τα τελευταία δέκα χρόνια. Αντλώ αρκετό υλικό από τα μαμαδογκρούπς καθώς κι από το σχολείο. Αλλά εννοείται ότι θα με απασχολήσει και η επικαιρότητα της εποχής.
Έχουμε αρκετό χιούμορ εννοείται. Δεν υπάρχουν συγκεκριμένα αστεία με τα οποία γελάει ο κόσμος. Θα έλεγα ότι γελάει περισσότερο με το αστείο, με το οποίο μπορεί να ταυτιστεί.
Αλήθεια, πώς γράφεις τα αστεία σου; Ακολουθείς συγκεκριμένη διαδικασία ή έρχονται αυθόρμητα;
Είτε το πιστεύεις είτε όχι τα περισσότερα που έχω γράψει μέχρι τώρα είναι μετά το μπάνιο! Όταν κάνω μπάνιο μού έρχεται έμπνευση. Και το χειρότερο... την ώρα που ξαπλώνω για να κοιμηθώ! Και τότε πρέπει να πάρω το κινητό μου να το γράψω γιατί όσες φορές είπα «άστο θα το γράψω αύριο» πάντα ξεχνούσα. Φυσικά μετά πρέπει να κτίσεις το κάθε αστείο. Αυτό γίνεται συνήθως αφού το πεις μια φορά όπως το έγραψες και δεις την αντίδραση από το κοινό.
Έτυχε ποτέ να βρεθείς μπροστά σε πολύ «δύσκολο» κοινό; Και πώς αντέδρασες;
Έτυχε ναι! Να παρουσιάζω ένα καινούργιο κείμενο και να ακούω μόνο 2-3 γέλια ενώ ήταν γεμάτο το μαγαζί. Ένιωσα πολύ άσχημα, αλλά την επόμενη εβδομάδα παρουσίασα ξανά το ίδιο κείμενο σε άλλο κοινό και γέλασαν πάρα πολύ. Οπότε εκεί αντιλήφθηκα ότι απλώς δεν ταυτίστηκε το συγκεκριμένο κοινό με το κείμενό μου.
Ποιο είναι το πιο περίεργο πράγμα που σου έχει συμβεί πάνω στη σκηνή;
Αυτό που μου έρχεται τώρα είναι όταν στη Θεσσαλονίκη βγήκα στη σκηνή φορώντας δωδεκάποντες γόβες και σε κάποια φάση έσπασε το τακούνι. Κατά παράξενο λόγο δεν έπεσα κάτω, αλλά συνέχισα ξυπόλητη!
Πώς βλέπεις τη stand-up σκηνή στην Κύπρο; Πώς έχει αλλάξει, διαφοροποιηθεί ή εξελιχθεί στο πέρασμα των χρόνων;
Το 2019, όταν ξεκίνησα να κάνω σταντ απ κόμεντι στην Κύπρο, ήμασταν μετρημένοι στα δάχτυλα του ενός χεριού. Τώρα η κοινότητα έχει μεγαλώσει πάρα μα πάρα πολύ. Πλέον οι σταντ απ κομίντιανς είναι όπως τα «περίπτερα»! Υπάρχουν παντού! Φυσικά στο πέρασμα των χρόνων θα φανεί στο «χειροκρότημα» πόσους θα αντέξει η σκηνή.
Όταν οι μαθητές μου βρήκαν το προφίλ μου στα σόσιαλ μίντια και κατάλαβαν πως εκτός από καθηγήτρια είμαι και σταντ απ κομίντιαν μού είπαν το εξής: «Κυρία, τώρα καταλαβαίνουμε γιατί περνάμε τέλεια μαζί σας και γελάμε. Επειδή κάνετε σταντ απ κόμεντι». Το χιούμορ ειδικά στην τάξη επιβάλλεται.
Εκτός από stand up comedian είσαι και εκπαιδευτικός. Χρησιμοποιείς το χιούμορ στην τάξη σου;
Είναι η πρώτη φορά που μου κάνουν αυτήν την ερώτηση και πραγματικά σας ευχαριστώ πολύ! Θα σου πω κάτι που μου σχολίασαν φέτος κάποιοι μαθητές μου.
Όταν βρήκαν το προφίλ μου στα σόσιαλ μίντια και κατάλαβαν πως εκτός από καθηγήτρια είμαι και σταντ απ κομίντιαν μού είπαν το εξής: «Κυρία, τώρα καταλαβαίνουμε γιατί περνάμε τέλεια μαζί σας και γελάμε. Επειδή κάνετε σταντ απ κόμεντι». Το χιούμορ ειδικά στην τάξη επιβάλλεται. Το γέλιο μειώνει το στρες και βοηθάει το σώμα να ρυθμίζεται καλύτερα. Οι μαθητές απορροφούν περισσότερα όταν διασκεδάζουν στην τάξη. Ακόμη και την ώρα του διαγωνίσματος, όταν κάνεις ένα αστείο, βλέπεις κατευθείαν τη διαφορά στη συμπεριφορά τους. Οι ήρεμοι μαθητές είναι και πιο συγκεντρωμένοι. Επίσης, στα 18 χρόνια που δουλεύω στην εκπαίδευση, δεν μου έτυχε ποτέ να μη σέβονται οι μαθητές την καθηγήτριά τους επειδή τους κάνει αστεία στην τάξη. Ίσα ίσα καταλαβαίνουν την ώρα που μπορούμε να αστειευόμαστε και την ώρα που θα πρέπει να είμαστε σοβαροί και συγκεντρωμένοι.
Πόσο σημαντικό είναι να μεγαλώνουμε παιδιά που γελούν;
Ίσως το σημαντικότερο απ’ όλα θα έλεγα εγώ. Δεν σου έχει τύχει να βλέπεις ένα παιδί να γελάει και να γελάς κι εσύ χωρίς καν να ξέρεις τον λόγο; Το γέλιο ενισχύει εννοείται τη σχέση του γονέα με το παιδί του. Έστω και τα πιο «χαζά» παιχνίδια που φέρνουν γέλιο, έχουν πολύ βαθύτερη σημασία γιατί βοηθούν την ανάπτυξη της ασφάλειας και της ελευθερίας του παιδιού να εκφραστεί. Το αυθεντικό γέλιο είναι πάντα πολύ δυνατό κι αυτός είναι ο πιο σωστός τρόπος να δεις ότι το παιδί μεγαλώνει σε ένα περιβάλλον όπου το γέλιο έρχεται φυσικά.