Πολιτισμός χωρίς κοινό παύει να είναι πολιτισμός

Η τέχνη που δημιουργούμε είναι προϊόν της κοινωνίας στην οποία ζούμε και το κοινό που την παρακολουθεί είναι ταυτόχρονα αυτό που την ενισχύει, την αμφισβητεί, την επηρεάζει και τελικά συμβάλλει στη διαμόρφωσή της. Η συμμετοχή του αποτελεί, επομένως, πράξη πολιτισμού.

Article featured image
Article featured image

Ως καλλιτέχνες συχνά αναφερόμαστε στην ανάγκη της δημιουργίας, στις ευκαιρίες και τις χρηματοδοτήσεις, στις δυσκολίες τους επαγγέλματος, αλλά και στην ανάγκη για θεσμική αναγνώριση και πολιτιστική πολιτική. Τεράστιο, όμως, κεφάλαιο της τέχνης είναι το κοινό και η ίδια η κοινωνία. Είναι, λοιπόν, επιτακτική ανάγκη να αναφερθούμε στο σύνολο της κοινωνίας και εν δυνάμει κοινό των τεχνών ως ένα αναπόσπαστο κομμάτι συνδημιουργίας και κατ’ επέκταση του ίδιου του πολιτισμού του τόπου.

Όταν ολοκληρώνεται η δημιουργική διαδικασία και το καλλιτεχνικό αποτέλεσμα φεύγει πλέον από τα δικά μας χέρια, γίνεται κομμάτι της κοινωνίας. Το έργο συνεχίζει να υπάρχει μέσα από τη ματιά του κοινού, μέσα από την ερμηνεία, την αποδοχή, την απόρριψη ή ακόμη και την αδιαφορία. Μέσα από αυτήν τη δυναμική συνδιαλλαγή, το κοινό γίνεται κομμάτι του πολιτιστικού οικοσυστήματος και αποκτά τη δική του ευθύνη μέσα σε αυτό αφενός μέσα από τη στήριξη και προώθηση της ίδιας της τέχνης και των καλλιτεχνών της στο σύνολό τους και αφετέρου μέσα από την κριτική και την απαίτηση ενός ουσιαστικού άρτιου καλλιτεχνικού αποτελέσματος.

Η τέχνη δεν δημιουργείται στο κενό. Γεννιέται μέσα στην κοινωνία, επηρεάζεται από αυτήν, συνομιλεί μαζί της και, πολλές φορές, προσπαθεί να την αλλάξει. Επομένως, ας συμμετέχουμε ενεργά, γιατί αυτό από μόνο του είναι μια πράξη πολιτισμού.


Πρέπει να σημειώσουμε ως αρχή ότι το κοινό δεν είναι ένα ενιαίο σώμα, αλλά αποτελείται από διαφορετικές οικονομικές ανάγκες και δυνατότητες, καθώς και ανόμοιες εμπειρίες και αντιλήψεις. Η ευθύνη, λοιπόν, όλων εμάς, του κοινού, έγκειται στη δυνατότητα της επιλογής, κάτι το οποίο επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να διαμορφωθεί το πολιτιστικό τοπίο. Αυτό συμβαίνει ακριβώς επειδή οι αριθμοί δημιουργούν μάζα και αυτή με τη σειρά της μπορεί να επηρεάσει την ανάπτυξη και εξέλιξη ροών και τάσεων στην σύγχρονη δημιουργία. Επομένως, ως θεατές και αποδέκτες της τέχνης οφείλουμε να παραμένουμε ανοικτοί και να επιτρέπουμε την ανάπτυξη σε κάτι που δεν είναι γνωστό, δεν έχει μεγάλη προβολή ή δεν απευθύνεται απαραίτητα στις ήδη διαμορφωμένες αισθητικές μας προτιμήσεις. Η τέχνη δεν οφείλει να μας προσφέρει αυτό που ήδη γνωρίζουμε. Αντίθετα, οφείλει να ενοχλήσει, να προβληματίσει και εν τέλει να αλλάξει και να εξελίξει με τον δικό της τρόπο την ίδια την κοινωνία.

Η σχέση, όμως, αυτή δεν είναι και ούτε ποτέ πρέπει να γίνει μονόδρομος. Όπως έχει ευθύνη το κοινό να φτάσει στην τέχνη, έτσι και η τέχνη έχει την ευθύνη να φτάσει στο κοινό όπου και να βρίσκεται. Η τεχνολογία τα τελευταία χρόνια έχει παρουσιαστεί ως μια λύση. Ωστόσο, έχει δημιουργήσει μια ενδιαφέρουσα αντίφαση. Ποτέ άλλοτε δεν ήταν τόσο εύκολο για την τέχνη και τους καλλιτέχνες να φτάσουν και να επικοινωνήσουν με το κοινό μειώνοντας την «απόσταση». Εντούτοις, η ίδια η τεχνολογία μεγαλώνει τελικά την απόσταση μεταφέροντάς την από τον πραγματικό κόσμο της τέχνης στον ψηφιακό. Η εμπειρία της τέχνης έχει μετατοπιστεί στις οθόνες και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και σε αρκετές περιπτώσεις παραμένει εκεί. Έχουμε, λοιπόν, την ευθύνη ή και την ανάγκη να επαναπροσδιορίσουμε ή έστω να ανακαλέσουμε την κοινωνική φύση του ανθρώπου σε συνδυασμό με τον χαρακτήρα κοινωνικοποίησης της τέχνης και να μαζικοποιήσουμε τη ζωντανή εμπειρία της τέχνης παρά την εξ αποστάσεως ψηφιακή κατανάλωσή της. Η ψυχαγωγία μέσα από την τέχνη περιλαμβάνει το μοίρασμα της εμπειρίας με άλλους θεατές και ακροατές. Τέχνη είναι μεν αυτό που παρακολουθούμε, αλλά είναι κυρίως αυτό που βιώνουμε και στο οποίο συμμετέχουμε.

Η τέχνη που δημιουργούμε είναι προϊόν της κοινωνίας στην οποία ζούμε και το κοινό που την παρακολουθεί είναι ταυτόχρονα αυτό που την ενισχύει, την αμφισβητεί, την επηρεάζει και τελικά συμβάλλει στη διαμόρφωσή της. Η τέχνη δεν δημιουργείται στο κενό. Γεννιέται μέσα στην κοινωνία, επηρεάζεται από αυτήν, συνομιλεί μαζί της και, πολλές φορές, προσπαθεί να την αλλάξει. Επομένως, ας συμμετέχουμε ενεργά, γιατί αυτό από μόνο του είναι μια πράξη πολιτισμού.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Article featured image

Ένα μουσικό όργανο βοηθά ασθενείς με Πάρκινσον να ξαναβρούν τη φωνή τους

Article featured image

Άνδρας απέκτησε πρόσβαση στο Tesla της πρώην του και το χρησιμοποίησε για να την παρενοχλεί

Article featured image

Πώς μία πεινασμένη καμαριέρα βοήθησε στην εξιχνίαση μιας ληστείας διαμαντιών