Κεντρική Φωτογραφία: Ο Σαλάμ Μούσα, 9 ετών, κουβαλά ένα στρώμα καθώς περπατά ανάμεσα σε σκηνές μετά τη βροχή σε έναν προσωρινό καταυλισμό στη Ντέιρ αλ-Μπάλαχ, στο κεντρικό τμήμα της Λωρίδας της Γάζας, την Παρασκευή 14 Νοεμβρίου 2025. (AP/Abdel Kareem Hana)


Όλοι ήξεραν τι επρόκειτο να συμβεί. Αλλά οι κάτοικοι των πόλεων από σκηνές που κατακλύζουν την ακτή της νότιας Γάζας μπορούσαν να κάνουν ελάχιστα καθώς η καταιγίδα πλησίαζε. Η Σαμπάχ αλ-Μπριμ, 62 ετών, καθόταν με μία από τις κόρες της και αρκετά εγγόνια στο προσωρινό τους σπίτι – μια αυτοσχέδια κατασκευή από μουσαμάδες και ξύλα που είχαν μαζέψει – όταν ο άνεμος και η δυνατή βροχή χτύπησαν τη Γάζα την περασμένη εβδομάδα.

«Όλα κατέρρευσαν… Επισκευάσαμε το καταφύγιό μας αλλά τη νύχτα έπεσε ξανά κάτω από τη δυνατή βροχή. Όλα τα υπάρχοντά μας μούσκεψαν. Η μέρα που φύσηξαν οι άνεμοι ήταν για μας μια μαύρη μέρα», είπε η Μπριμ, η οποία κατάγεται από τη Χαν Γιουνίς αλλά εκτοπίστηκε πολλές φορές από την αρχή του πολέμου τον Οκτώβριο του 2023.

Αυτήν την εβδομάδα, περίπου μισό εκατομμύριο Παλαιστίνιοι που ζουν στο αλ-Μαουάσι, μια παράκτια ζώνη στη νότια Γάζα, προετοιμάζονται για έναν ζοφερό χειμώνα. Για πολλούς κατοίκους στη Λωρίδα της Γάζας θα είναι ο τρίτος χειμώνας που αντιμετωπίζουν μετά τον εκτοπισμό τους κατά τη διάρκεια του πολέμου Ισραήλ - Χαμάς.

Ωστόσο οι κακές καιρικές συνθήκες της περασμένης εβδομάδας αποκάλυψαν πως περισσότεροι από 2 εκατομμύρια Παλαιστίνιοι στη Γάζα, παρότι επέζησαν του διετούς πολέμου, εξακολουθούν να βρίσκονται αντιμέτωποι με μια ανθρωπιστική κρίση.

Το καταφύγιο είναι το πιο πιεστικό ζήτημα, σύμφωνα με τις ανθρωπιστικές οργανώσεις. Τα περισσότερα σπίτια στη Γάζα έχουν καταστραφεί ή καταστεί μη κατοικήσιμα από τις διαδοχικές ισραηλινές επιθέσεις, ή βρίσκονται ανατολικά της νέας «κίτρινης γραμμής», που χωρίζει το έδαφος σε μια ζώνη υπό ισραηλινό στρατιωτικό έλεγχο και μία υπό ντε φάκτο διοίκηση της Χαμάς.

Δεν υπάρχει μέρος να πάνε οι εκτοπισμένοι. Ύστερα από την καταιγίδα των προηγούμενων ημερών, ξυπόλυτα παιδιά έπαιζαν σε λασπωμένες λακκούβες καθώς οι γυναίκες έφτιαχναν τσάι στη βροχή. Κάποιοι προσπάθησαν να βρουν καταφύγιο σε κατεστραμμένα κτήρια, ακόμη και σε εκείνα που κινδυνεύουν να καταρρεύσουν, με τεράστιες τρύπες καλυμμένες με κομμάτια πλαστικού.

Η τροφή αποτελεί τη δεύτερη πιο μεγάλη προτεραιότητα για όσους βρίσκονται στο αλ-Μαουάσι. Το σχέδιο εκεχειρίας 20 σημείων του Ντόναλντ Τραμπ προέβλεπε την αποστολή «πλήρους βοήθειας» στη Γάζα, αλλά παρότι περισσότερη βοήθεια φτάνει στην κατεστραμμένη περιοχή, κάτοικοι και ανθρωπιστικοί αξιωματούχοι λένε ότι οι ποσότητες είναι κατάφωρα ανεπαρκείς.

«Είναι καλύτερα; Ναι, με την έννοια ότι ο κόσμος δεν λιμοκτονεί πια. Είναι αρκετό; Απολύτως όχι. Έχουμε τεράστια αποθέματα σκηνών και μουσαμάδων και δεν μπορούμε να τα περάσουμε μέσα. Πολλά περιμένουν ακόμη να ξεπεράσουν όλα τα εμπόδια που συνεχίζουν να μας βάζουν οι Ισραηλινοί. Θα μπορούσαμε να μοιράζουμε 10.000 σκηνές τη μέρα», ανέφερε την περασμένη εβδομάδα ένας υψηλόβαθμος αξιωματούχος μεγάλης διεθνούς ΜΚΟ.

«Μπαίνουμε σε έναν πολύ σκληρό χειμώνα» λένε οι κάτοικοι της Γάζας

Το Ισραήλ δεν έχει επιτρέψει ακόμη τη διέλευση από το συνοριακό σημείο Ράφα με την Αίγυπτο, αν και κάποια μικρότερα περάσματα από το Ισραήλ έχουν ξανανοίξει. Η πλειονότητα των προμηθειών εισέρχεται στη Γάζα μέσω ιδιωτών εμπορικών μεταφορέων ή δωρητών, όπως μεγάλες χώρες του Κόλπου, με αξιωματούχους μεγάλων υπηρεσιών του ΟΗΕ να λένε ότι εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν δυσβάσταχτες και αδιαφανείς γραφειοκρατικές διαδικασίες που επιβραδύνουν ή σταματούν τις διανομές τους.

Αξιωματούχοι βοήθειας λένε ότι πολλά κρίσιμα είδη, όπως οι πάσσαλοι για τις σκηνές, δεν επιτρέπεται από το Ισραήλ να εισέλθουν στη Γάζα γιατί χαρακτηρίζονται ως δυνητικά κατάλληλα για στρατιωτική χρήση. Την ίδια ώρα οι τιμές στη Γάζα μεταβάλλονται δραματικά, αλλά όσοι έχουν χρήματα μπορούν να αγοράσουν μια σκηνή στις αγορές για περίπου 800 δολάρια.

Όμως λίγοι στο αλ-Μαουάσι έχουν μετρητά μετά από δύο χρόνια πολέμου και οι περισσότεροι Παλαιστίνιοι στην περιοχή δεν μπορούν ακόμη να αγοράσουν τρόφιμα, φάρμακα ή σπάνιο υγραέριο για μαγείρεμα. Οι κοινοτικές κουζίνες έχουν εντείνει τη λειτουργία τους, αλλά δεν μπορούν να καλύψουν την οξεία ανάγκη.

Ο Μαχέρ Αμπού Τζεράντ, 29 ετών, από τη Μπεΐτ Λάχια στο βόρειο τμήμα της Λωρίδας της Γάζας, είπε ότι η οικογένειά του των τεσσάρων ζει κυρίως με κονσέρβες φασολιών και αρακά. «Μερικές φορές παίρνουμε ένα γεύμα από τη δημόσια κουζίνα κάθε τρεις ημέρες – συνήθως φακές ή ρύζι. Το φαγητό στην αγορά παραμένει εντελώς απλησίαστο. Το νερό είναι επίσης μια καθημερινή μάχη. Πρέπει να το φέρνουμε από μεγάλη απόσταση και δεν κρατάει όλη την ημέρα. Έχουμε μόνο τρία δοχεία που γεμίζουμε για καθημερινή χρήση», είπε ο Αμπού Τζεράντ, ζωγράφος πριν από τον πόλεμο.

Όλοι στη Γάζα γνωρίζουν ότι η καταιγίδα της περασμένης εβδομάδας ήταν η πρώτη από πολλές και ότι οι θερμοκρασίες θα πέσουν δραματικά τις επόμενες εβδομάδες. «Χωρίς βασική υποδομή ή κατάλληλη αποχέτευση στους καταυλισμούς, το νερό της βροχής συγκεντρώνεται γύρω από τις σκηνές. Ο υπερπληθυσμός και η περιορισμένη πρόσβαση σε καθαρό νερό επιδεινώνουν επίσης σοβαρά την υγειονομική κατάσταση», είπε ο Μοχάμεντ Μαντούν, κοινοτικός υγειονομικός λειτουργός σε μια κλινική της Medical Aid for Palestinians στη Ντέιρ αλ-Μπάλαχ, στο κεντρικό τμήμα της Γάζας.

Η καταιγίδα άφησε σκηνές διασκορπισμένες σε δρόμους και παραλίες, όπου κύματα θαλασσινού νερού παρέσυραν πολλές από αυτές. «Ο ήχος των κυμάτων δεν μας αφήνει να κοιμηθούμε. Με το ζόρι κοιμόμαστε μία ώρα ή λιγότερο, και το θαλασσινό νερό φτάνει στις σκηνές όταν σπάνε τα κύματα», είπε η Μπριμ. «Μας λείπουν όλα τα απαραίτητα του χειμώνα: δεν έχουμε κουβέρτες, χαλιά, στρώματα. Οι ασθένειες έχουν εξαπλωθεί ανάμεσά μας: κρυολογήματα, βήχες, πόνοι… και αυτό είναι μόνο στην αρχή του χειμώνα».

Το πρώτο στάδιο της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός, που προέβλεπε μερική αποχώρηση του Ισραήλ και την επιστροφή ομήρων που κρατούνται από τη Χαμάς, βρίσκεται κοντά στην ολοκλήρωση. Το επόμενο στάδιο, που ενισχύθηκε μετά την έγκριση του σχεδίου Τραμπ από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ τη Δευτέρα, προβλέπει τη δημιουργία μιας επιτροπής Παλαιστινίων τεχνοκρατών που θα διοικεί τη Γάζα υπό την τελική εποπτεία του προέδρου, καθώς και την ανάπτυξη μιας διεθνούς δύναμης σταθεροποίησης.

Η Naama Arafat, που ζει πλέον στην ακτή του αλ-Μαουάσι, είπε ότι θυμάται μια «όμορφη ζωή» πριν από τον πόλεμο στο «μικρό, απλό, ζεστό» σπίτι της οικογένειάς της ανατολικά της Χαν Γιουνίς.

«Φορούσαμε τα ζεστά μας ρούχα, και στρώματα και κουβέρτες υπήρχαν σε αφθονία. Τώρα δεν μπορούμε ούτε φωτιά να ανάψουμε για να μαγειρέψουμε, λόγω των δυνατών ανέμων και της έλλειψης ξύλων και προμηθειών. Στέλνω ένα μήνυμα στον κόσμο: να μας κοιτάξετε με έλεος και να μας προσφέρετε βοήθεια, γιατί έχουμε μπει σε έναν πολύ σκληρό χειμώνα», εξομολογήθηκε στον Guardian.

Με πληροφορίες από Guardian