Παρά τις προειδοποιήσεις οικονομολόγων ότι το πρόγραμμά του θα μπορούσε να πλήξει ιδιαίτερα τις περιοχές όπου καταγράφει τα υψηλότερα ποσοστά, το ακροδεξιό AfD συνεχίζει να ενισχύεται στην ανατολική Γερμανία ενόψει των κρίσιμων περιφερειακών εκλογών του Σεπτεμβρίου. Οι δημοσκοπήσεις εμφανίζουν το κόμμα να συγκεντρώνει περίπου 41% στη Σαξονία-Άνχαλτ, όπου οι εκλογές θα διεξαχθούν στις 6 Σεπτεμβρίου, και 36% στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, που ακολουθεί στις 20 Σεπτεμβρίου.

Αν και στη δυτική Γερμανία η στήριξη προς το AfD (Εναλλακτική για τη Γερμανία) συνδέεται κυρίως με τη μετανάστευση, στην ανατολική πλευρά της χώρας η εικόνα είναι διαφορετική. Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι μεγαλύτερο ρόλο διαδραματίζουν η μακροχρόνια οικονομική υστέρηση, η μείωση του πληθυσμού, η έλλειψη εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού και η αίσθηση εγκατάλειψης που εξακολουθούν να βιώνουν πολλές περιοχές, ακόμη και 36 χρόνια μετά την επανένωση της Γερμανίας.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του επιχειρηματία Λαρς Γκότσλιχ, ο οποίος μετέτρεψε ένα εγκαταλελειμμένο κτίριο στη Σαξονία-Άνχαλτ σε σύγχρονο ενεργειακό κέντρο με φωτοβολταϊκά, αποθήκευση ενέργειας, κέντρα δεδομένων και σταθμούς φόρτισης ηλεκτρικών αυτοκινήτων. Παρότι δραστηριοποιείται στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, δηλώνει ότι δεν ανησυχεί ιδιαίτερα για την άνοδο του AfD, θεωρώντας ότι οι πολίτες επιζητούν κυρίως φθηνή ενέργεια και ένα καλύτερο μέλλον.

Οι αριθμοί αποτυπώνουν τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι δύο ανατολικές περιφέρειες. Ο πληθυσμός του Μεκλεμβούργου-Δυτικής Πομερανίας έχει μειωθεί σχεδόν κατά ένα πέμπτο από την επανένωση, ενώ η Σαξονία-Άνχαλτ διαθέτει το υψηλότερο ποσοστό ηλικιωμένων στη Γερμανία, με 52 συνταξιούχους ανά 100 άτομα εργάσιμης ηλικίας.

Παράλληλα, το κατά κεφαλήν ΑΕΠ στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία αντιστοιχεί μόλις στο 76% του εθνικού μέσου όρου, ενώ η παραγωγικότητα της εργασίας παραμένει αισθητά χαμηλότερη.

Έρευνα του οικονομικού ινστιτούτου DIW Berlin καταλήγει ότι η «Εναλλακτική για τη Γερμανία» σημειώνει υψηλότερα ποσοστά σε περιοχές όπου οι νέοι και οι πιο μορφωμένοι κάτοικοι έχουν μεταναστεύσει, αφήνοντας πίσω έναν γηραιότερο πληθυσμό.

Ωστόσο, οι οικονομολόγοι προειδοποιούν ότι οι πολιτικές του κόμματος ενδέχεται να έχουν το αντίθετο αποτέλεσμα από αυτό που προσδοκούν οι ψηφοφόροι του. Σύμφωνα με μελέτη του DIW Berlin, προτάσεις όπως η αποχώρηση από το ευρώ και την Ευρωπαϊκή Ένωση, ο τερματισμός της μετανάστευσης και οι περικοπές στις δημόσιες δαπάνες θα μπορούσαν να κοστίσουν στη Σαξονία-Άνχαλτ κατά μέσο όρο 1.600 ευρώ ετήσιου εισοδήματος ανά κάτοικο και περίπου 10.000 θέσεις εργασίας.

Ο πρόεδρος του ινστιτούτου, Μαρσέλ Φράτσερ, υποστηρίζει ότι οι περιοχές που στηρίζουν περισσότερο το AfD θα ήταν τελικά εκείνες που θα επηρεάζονταν περισσότερο από την εφαρμογή των προτάσεών της.

Από την πλευρά του ακροδεξιού κόμματος στη Γερμανία, ο αναπληρωτής πρόεδρος στη Σαξονία-Άνχαλτ, Χανς-Τόμας Τίλσνάιντερ, απορρίπτει αυτές τις εκτιμήσεις. Υποστηρίζει ότι η κατάργηση των επιβαρύνσεων για τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα και η άρση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας θα οδηγούσαν σε σημαντική μείωση του ενεργειακού κόστους, αύξηση του εξωτερικού εμπορίου και ισχυρή οικονομική ανάπτυξη.

Την ίδια στιγμή, αρκετές τοπικές πρωτοβουλίες επιχειρούν να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα που τροφοδοτούν τη δυσαρέσκεια. Στο Βίσμαρ, ένας κάτοικος δημιούργησε ένα κινητό «Disco Bus», μεταφέροντας μουσική και εκδηλώσεις σε χωριά και σχολεία, ενώ στο Πανεπιστήμιο του Ρόστοκ το πρόγραμμα ναυπηγικής ανασχεδιάστηκε και άνοιξε σε διεθνείς φοιτητές.

Μέσα σε έναν χρόνο οι εγγραφές εκτοξεύθηκαν από περίπου 10 σε 200 ετησίως, με φοιτητές από την Ινδία, το Πακιστάν, την Αίγυπτο και άλλες χώρες, ενισχύοντας τις ελπίδες για την κάλυψη των ελλείψεων στην αγορά εργασίας.

Παρά τις αισιόδοξες αυτές πρωτοβουλίες, πολλοί ειδικοί εκτιμούν ότι η αίσθηση εγκατάλειψης εξακολουθεί να αποτελεί τον βασικό λόγο της ανόδου του AfD στην ανατολική Γερμανία.

Με πληροφορίες από Reuters/Lifo