Το ερώτημα δεν είναι πια μόνο αν η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να φτιάξει ένα τραγούδι. Είναι αν μπορεί να φτιάξει ένα hit που το κοινό ακούει κανονικά, κολλάει μαζί του και ύστερα μαθαίνει, ίσως, ότι δεν γεννήθηκε όπως νόμιζε.

Αυτό συμβαίνει τώρα με το Rubberz του Fenix Flexin, ένα από τα πιο περίεργα και πολυσυζητημένα αμερικανικά τραγούδια του καλοκαιριού. Κυκλοφόρησε τον Ιούνιο, μπήκε στο Billboard Hot 100 και το βίντεο κλιπ του έχει συγκεντρώσει εκατομμύρια προβολές. Για όσους παρακολουθούν το αμερικανικό rap, έγινε γρήγορα υποψήφιο για song of the summer.

Μόνο που το Rubberz δεν ακούγεται ακριβώς σαν rap κομμάτι. Είναι ένα synth-pop τραγούδι με έντονη ’80s ατμόσφαιρα, μελαγχολικό ήχο και μια φωνή που αρκετοί fans δεν αναγνώρισαν αμέσως ως του Fenix Flexin. Ο καλλιτέχνης, γνωστός από τους Shoreline Mafia, είχε μέχρι τώρα πολύ πιο αναγνωρίσιμη φωνή και πιο καθαρή West Coast rap ταυτότητα. Στο Rubberz, όμως, ακούγεται διαφορετικός: πιο καθαρός, πιο φωτεινός, σχεδόν σαν να έχει περάσει μέσα από ένα φίλτρο βρετανικής synth-pop φαντασίωσης.

Οι υποψίες άρχισαν νωρίς. Το τραγούδι κατηγορήθηκε ότι μπορεί να είναι ολόκληρο ή εν μέρει φτιαγμένο με γενετική τεχνητή νοημοσύνη. Ο ίδιος ο Fenix Flexin και ο παραγωγός Purps on the Beat το αρνήθηκαν. Ο Fenix υποστήριξε ότι το κομμάτι ηχογραφήθηκε όπως και η υπόλοιπη μουσική του, με τη διαφορά ότι χρησιμοποίησε autotune, reverb και μια ψεύτικη βρετανική προφορά.

Για αρκετούς, η εξήγηση δεν αρκούσε. Το θέμα έμεινε ανοιχτό όλο το καλοκαίρι, μέχρι που ο παραγωγός Medasin δημοσίευσε βίντεο στο οποίο υποστήριξε ότι είχε εντοπίσει το εργαλείο που, κατά τη γνώμη του, χρησιμοποιήθηκε για το Rubberz. Δεν μίλησε για τα πιο γνωστά εργαλεία AI μουσικής, όπως το Suno ή το Udio, αλλά για μια μικρότερη εφαρμογή που λέγεται Treblo και μέχρι λίγο πριν από την κυκλοφορία του τραγουδιού ονομαζόταν Sonauto.

Η λεπτομέρεια που άναψε τον καβγά ήταν ένα παλιό Instagram story του Fenix. Σε ένα παγωμένο καρέ φαινόταν αρχείο που περιείχε στο όνομά του το Sonauto.mp3. Ο Medasin έδειξε ακόμη ότι, βάζοντας στο Treblo οδηγίες για ’80s synthwave ήχο και στίχους γύρω από rapper lifestyle, μπορούσε να πάρει τραγούδια που έμοιαζαν αρκετά με το Rubberz, όχι μόνο στον ήχο αλλά και σε ορισμένα στιχουργικά μοτίβα.

Το πράγμα έγινε πιο περίεργο όταν ο Fenix Flexin ανέβασε βίντεο με αυτό που παρουσίασε ως το αρχικό αρχείο παραγωγής του Rubberz, σε μια προσπάθεια να δείξει ότι το τραγούδι είχε φτιαχτεί κανονικά στο στούντιο. Πολλοί παραγωγοί, όμως, σχολίασαν ότι τα αρχεία έμοιαζαν περισσότερο με χωρισμένα κανάλια ήχου από ήδη ολοκληρωμένο τραγούδι, παρά με τα κανονικά υλικά μιας πρωτότυπης παραγωγής. Λίγες ώρες αργότερα, η ανάρτηση διαγράφηκε.

Μετά ήρθε το ίδιο το Treblo. Η εταιρεία παρουσίασε ένα εργαλείο ανίχνευσης με τίτλο Was This Made With Treblo?, σχεδιασμένο για να εντοπίζει τραγούδια που έχουν παραχθεί με το δικό της μοντέλο. Όταν το Rubberz πέρασε από τον ανιχνευτή, το αποτέλεσμα ήταν ότι είναι «πολύ πιθανό» να έχει φτιαχτεί με Treblo. Ένα πρόσφατο τραγούδι του Tyga, που επίσης είχε μπει στη συζήτηση για παρόμοια ’80s αισθητική, χαρακτηρίστηκε απλώς «πιθανό».

Αυτό δεν είναι από μόνο του δικαστική απόφαση. Η αποτελεσματικότητα του εργαλείου δεν έχει ελεγχθεί ανεξάρτητα, αν και η Treblo υποστηρίζει ότι το ποσοστό ψευδών θετικών είναι εξαιρετικά χαμηλό και έχει διαθέσει τον κώδικά του ώστε να μπορεί να εξεταστεί. Το σημαντικό, όμως, είναι ότι για πρώτη φορά η ίδια η πλατφόρμα που φέρεται να χρησιμοποιήθηκε βγαίνει και λέει για ένα hit: αυτό μοιάζει να προέρχεται από εμάς.

Εδώ αρχίζει το πιο ενδιαφέρον κομμάτι της ιστορίας. Αν το Rubberz είναι όντως φτιαγμένο με AI ή με τη βοήθειά της, τι ακριβώς αλλάζει; Το τραγούδι ήδη λειτούργησε. Μπήκε στα charts, ακούστηκε, έγινε αντικείμενο συζήτησης, κόλλησε στο μυαλό ανθρώπων που το άκουσαν ειρωνικά ή απολύτως σοβαρά. Η αποκάλυψη, αν τελικά θεωρηθεί αποκάλυψη, δεν προηγήθηκε της επιτυχίας. Ήρθε μετά.

Αυτό κάνει την υπόθεση πιο σύνθετη από το κλασικό ερώτημα περί αυθεντικότητας. Δεν έχουμε ένα άγνωστο AI τραγούδι που προσπαθεί να ξεγελάσει το κοινό. Έχουμε ένα τραγούδι που μπήκε στο κύκλωμα της pop, απέκτησε κοινό και μετά ανάγκασε τους ακροατές να αποφασίσουν πόσο τους νοιάζει η προέλευσή του.

Στα σχόλια γύρω από την υπόθεση, δεν λείπουν όσοι λένε ότι το τραγούδι τους αρέσει έτσι κι αλλιώς, ότι η AI είναι απλώς το μέλλον ή ότι ο Fenix Flexin βρήκε έναν νέο τρόπο να φτιάξει ήχο. Άλλοι, όμως, βλέπουν κάτι πιο σοβαρό: όχι τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης από μόνη της, αλλά την πιθανή απόκρυψή της.

Αυτό είναι και το πραγματικό σημείο σύγκρουσης στη μουσική βιομηχανία. Η τεχνητή νοημοσύνη δεν βρίσκεται πια μόνο σε πειραματικές δουλειές ή σε αστεία διαδικτυακά remix. Μπαίνει σε πλατφόρμες, playlists, λίστες επιτυχιών και πιθανώς σε τραγούδια που ακούγονται σαν αυθόρμητα hits. Το ερώτημα δεν είναι μόνο αν πρέπει να επιτρέπεται. Είναι αν πρέπει να δηλώνεται.

Το Rubberz μπορεί τελικά να αποδειχθεί πλήρως ανθρώπινο, πλήρως AI ή κάτι ενδιάμεσο. Αλλά ο καβγάς που άνοιξε είναι ήδη πραγματικός. Γιατί δείχνει μια νέα pop συνθήκη: μπορεί ένα τραγούδι να θεωρηθεί επιτυχία πριν μάθουμε αν πίσω του βρίσκεται ένας καλλιτέχνης, μια μηχανή ή ένας καλλιτέχνης που χρησιμοποίησε τη μηχανή σαν κρυφό συνεργάτη.

Και κάπου εκεί βρίσκεται το καινούργιο άγχος του καλοκαιριού. Όχι αν η AI μπορεί να μιμηθεί τη μουσική. Αλλά αν, την ώρα που χορεύουμε ή κολλάμε με ένα τραγούδι, έχουμε ήδη σταματήσει να ρωτάμε ποιος το έφτιαξε.


ΠΗΓΗ