Φωτογραφίες: Πεππίνος Σκούλλος

Η οδός Τρικούπη στην Παλιά Πόλη της Λευκωσίας είναι ένας δρόμος με έντονη κοινωνική και πολιτισμική πολυπλοκότητα, όπου άνθρωποι διαφορετικών εθνικοτήτων και βιωμάτων συνυπάρχουν καθημερινά. Εκεί ο street artist, Twenty Three, δημιούργησε πρόσφατα μια νέα τοιχογραφία, εμπνευσμένη από τους κατοίκους και καταστηματάρχες της περιοχής, μετατρέποντας τον δρόμο σε ζωντανό καμβά ιστοριών και συναισθημάτων.

Το έργο αναφέρεται στη συνύπαρξη, τις ανισότητες και τις εντάσεις που «συμβιώνουν» στην πόλη, όμως, όπως λέει στη CITY ο καλλιτέχνης, παραμένει ανοιχτό σε ερμηνείες.


Ποιοι συμβολισμοί κρύβονται πίσω από τη νέα σου τοιχογραφία στην οδό Τρικούπη;

Το έργο βασίζεται στην ιδέα του «κοινωνικού διχτυού». Η αφετηρία του είναι οι συνεντεύξεις με τους ανθρώπους της περιοχής. Μέσα από το παραδοσιακό κέντημα και τις φιγούρες των ανθρώπων της περιοχής, επιχειρώ να μιλήσω για τις αόρατες σχέσεις που συνδέουν μια γειτονιά, αλλά και για τις ανισότητες και τις εντάσεις που υπάρχουν μέσα σε αυτές: εργασία, συμβίωση, εξάρτηση, απόσταση. Με ενδιέφερε να αποτυπώσω μια κοινωνική πραγματικότητα όπου διαφορετικοί άνθρωποι συνυπάρχουν στον ίδιο χώρο, όχι πάντα ισότιμα, αλλά αναγκαστικά μαζί.

Ταυτόχρονα, το έργο παραμένει ανοιχτό σε ερμηνείες και δεν προτείνει ένα μοναδικό νόημα. Με ενδιαφέρει ο καθένας να μπορεί να δει κάτι διαφορετικό μέσα σε αυτό, ανάλογα με τη δική του εμπειρία και τη θέση του μέσα στην πόλη.

Πόσος χρόνος χρειάστηκε για να ολοκληρωθεί;

Η υλοποίηση στον χώρο κράτησε περίπου έξι ημέρες, αλλά η προετοιμασία διήρκεσε σχεδόν έναν μήνα, με συζητήσεις και συνεντεύξεις με κατοίκους και εργαζόμενους της οδού Τρικούπη. Μαζί μου δούλεψαν συνολικά επτά άτομα και χωρίς αυτήν την ομάδα το έργο θα ήταν πολύ πιο δύσκολο να πραγματοποιηθεί.

Η οδός Τρικούπη επιλέχθηκε για κάποιον συγκεκριμένο λόγο;

Το έργο χρηματοδοτήθηκε από την ΕΤΑΠ Λευκωσίας και υλοποιήθηκε σε συνεργασία με τον Δήμο Λευκωσίας. Είμαι κάτοικος της περιοχής και ήθελα συνειδητά να δουλέψω στην Οδό Τρικούπη, έναν δρόμο με έντονη ιστορική, κοινωνική και πολιτισμική πολυπλοκότητα, αφιερώνοντας χρόνο σε έρευνα πριν ξεκινήσω το έργο. Πρόκειται για έναν δρόμο με εργαζόμενους, μετανάστες, μικρά καταστήματα, παλιούς και νέους κατοίκους. Με ενδιέφερε να δουλέψω σε έναν χώρο που δεν είναι «ουδέτερος», αλλά ζωντανός και φορτισμένος από πραγματικές ιστορίες.

Οι γειτονιές της Λευκωσίας είναι πλέον γεμάτες με γκράφιτι. Εσύ, ως καλλιτέχνης, πώς αντιλαμβάνεσαι τη δυναμική της τέχνης του δρόμου;

Νομίζω ότι είναι σημαντικό να ξεχωρίζουμε το κλασικό graffiti (tags, throw-ups, pieces) από το street art, ως δύο διαφορετικές γλώσσες. Το κλασικό graffiti είναι μια κωδικοποιημένη μορφή έκφρασης, που έχει να κάνει με την παρουσία, τη διεκδίκηση του χώρου και το ρίσκο της ίδιας της πράξης. Δεν είναι απλώς εικόνα, είναι μια διαδικασία που εμπεριέχει ταχύτητα, έκθεση και την πιθανότητα να σβηστεί ή να χαθεί.

Το street art, από την άλλη, λειτουργεί πιο αφηγηματικά και επικοινωνιακά. Εκεί η δυναμική βρίσκεται και στις εικόνες, στο πώς μια μορφή ή ένα σύμβολο μπορεί να γίνει άμεσα κατανοητό και να ενεργοποιήσει τον θεατή στον δρόμο.

Και τα δύο όμως προκύπτουν μέσα από την ίδια ανάγκη: να μιλήσεις για την πόλη από μέσα, έξω από θεσμούς, με άμεση σχέση με τον δημόσιο χώρο και την καθημερινότητα. Η δυναμική της τέχνης του δρόμου βρίσκεται ακριβώς σε αυτήν την αμεσότητα: στο ότι μπορεί να εμφανιστεί, να εξαφανιστεί, να σχολιαστεί, να αλλοιωθεί και να ξαναγραφτεί από την ίδια την πόλη. Είναι μια ζωντανή διαδικασία, όχι κάτι στατικό.

Ταυτόχρονα, είναι ενδιαφέρον το πώς οι αρχές πολλές φορές σβήνουν ή απομακρύνουν τα αυθόρμητα έργα ή όσα περιέχουν μηνύματα με τα οποία διαφωνούν αλλά αποδέχονται ή προωθούν όσα εντάσσονται σε πιο επίσημα πλαίσια και δεν ασκούν απευθείας κριτική στο κράτος ή την εξουσία. Αυτό από μόνο του λέει πολλά για το ποιος τελικά έχει λόγο στον δημόσιο χώρο.

Υπάρχει κάποιο μέρος στην Κύπρο στο οποίο θα ήθελες να ζωγραφίσεις;

Με ενδιαφέρουν κυρίως περιοχές που έχουν κοινωνικό φορτίο και όχι απαραίτητα «ωραίες» επιφάνειες. Μέρη που βρίσκονται σε μετάβαση, σε σύγκρουση ή σε αθέατες πλευρές της πόλης. Εκεί νιώθω ότι η δουλειά μου έχει περισσότερο νόημα.


Πρόσφατα συμμετείχες στην Τελετή Έναρξης της Κυπριακής Προεδρίας. Τι σημαίνει για εσένα η παρουσίαση της «Αλάσιας» σε μια τόσο σημαντική ημέρα;

Η συμμετοχή προέκυψε μέσα από την επιλογή του Κώστα Σιλβέστρου, σκηνοθέτη της τελετής, και για μένα αυτό είχε ιδιαίτερη σημασία. Ήταν σημαντικό το ότι η «Αλάσια» εντάχθηκε σε ένα τόσο θεσμικό πλαίσιο χωρίς να χάσει το νόημά της και τον χαρακτήρα της. Οι καλλιτέχνες που συμμετείχαν επιλέχθηκαν επειδή ο πυρήνας της τελετής ήταν κυπροκεντρικός και, θεωρώ, για πρώτη φορά είδαμε τόσα πολλά στοιχεία κυπριακότητας να εμφανίζονται με ουσιαστικό τρόπο σε μια τόσο επίσημη στιγμή. Είμαι χαρούμενος που η «Αλάσια» συμμετείχε μαζί με αυτήν την ομάδα στην τελετή.

Ταυτόχρονα, η οργάνωση και η συνεργασία ήταν πραγματικά εντυπωσιακές, με πάνω από 150 άτομα να δουλεύουν εντός και εκτός σκηνής. Ήταν μια εμπειρία που έδειξε τι μπορεί να συμβεί όταν υπάρχει συλλογικότητα και αφοσίωση.