Η δολοφονία της Ρενέ Γκουντ στη Μινεάπολη από πράκτορα της ICE δεν έπεσε από τον ουρανό. Ήρθε να κουμπώσει σε μια αλυσίδα γεγονότων που εδώ και δεκαετίες συγκροτούν μια σκοτεινή σταθερά της αμερικανικής δημόσιας ζωής. Την κανονικοποίηση της κρατικής, αστυνομικής βίας. Η Μινεάπολη, πόλη-σύμβολο μετά τον θάνατο του Τζορτζ Φλόιντ, λειτουργεί πια σαν καθρέφτης μιας χώρας που μετρά κάθε χρόνο πάνω από χίλιους νεκρούς από αστυνομικά όπλα και επιμένει να τους βαφτίζει «μεμονωμένα περιστατικά».

Οι αριθμοί πίσω από την αφήγηση

Τα δεδομένα είναι αμείλικτα. Ανεξάρτητες βάσεις καταγραφής – δημιουργημένες ακριβώς επειδή το ομοσπονδιακό κράτος αποτυγχάνει να καταγράψει πλήρως – δείχνουν ότι στις ΗΠΑ σκοτώνονται ετησίως περίπου 1.000 έως 1.300 άνθρωποι από την αστυνομία. Το εύρος δεν οφείλεται σε αβεβαιότητα της πραγματικότητας, αλλά στην ατελή αναφορά των ίδιων των σωμάτων ασφαλείας. Σε σύγκριση με άλλες ανεπτυγμένες χώρες, οι ΗΠΑ αποτελούν ακραία εξαίρεση καθώς χώρες με παρόμοιο πληθυσμό μετρούν μονοψήφιους ή διψήφιους θανάτους τον χρόνο.

Η ανισότητα είναι και δομική καθώς αφροαμερικανοί, ιθαγενείς και λατίνοι σκοτώνονται δυσανάλογα συχνά σε σχέση με το ποσοστό τους στον πληθυσμό. Η γεωγραφία της βίας ακολουθεί τη γεωγραφία της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού, ενώ η ένοπλη κουλτούρα της αστυνόμευσης με στρατιωτικό εξοπλισμό και δόγματα «εσωτερικού εχθρού» βαθαίνει το ρήγμα ανάμεσα στο κράτος και τους πολίτες.

Από την ιστορία στο παρόν

Από τις πολιτοφυλακές του 19ου αιώνα και τις ρατσιστικές περιπολίες του Νότου, μέχρι τον «πόλεμο κατά των ναρκωτικών» και την αντιτρομοκρατική υστερία μετά την 11η Σεπτεμβρίου, η αμερικανική αστυνόμευση συγκροτήθηκε γύρω από την επιβολή τάξης με βία. Οι ομοσπονδιακές υπηρεσίες απέκτησαν διευρυμένες εξουσίες, ελάχιστη λογοδοσία και κουλτούρα ασυλίας. Η δικαστική λογοδοσία είναι σπάνια, οι πειθαρχικές κυρώσεις επιλεκτικές ενώ οι όποιες μεταρρυθμίσεις γίνονται συχνά ανακυκλώνουν το πρόβλημα αντί να το αντιμετωπίζουν.

Υποθέσεις που σημάδεψαν μια γενιά

Ο θάνατος του Τζορτζ Φλόιντ το 2020, με το γόνατο του αστυνομικού στον λαιμό του επί εννέα λεπτά, έγινε παγκόσμιο σύμβολο. Η εικόνα ήταν αδιάσειστη, η κατακραυγή τεράστια, η καταδίκη του δράστη ιστορική. Κι όμως, οι αριθμοί των επόμενων ετών παρέμειναν σταθερά υψηλοί, δείχνοντας τα όρια της «στιγμιαίας δικαιοσύνης».

Λίγους μήνες νωρίτερα, η Μπριάνα Τέιλορ σκοτώθηκε μέσα στο σπίτι της στο Λούισβιλ, σε μια νυχτερινή αστυνομική έφοδο με λάθος πληροφορίες. Η υπόθεσή της αποκάλυψε πώς η αστυνομική βία διαπερνά την ιδιωτική σφαίρα και πώς η νομική ασπίδα προστατεύει τους υπεύθυνους. Άλλες υποθέσεις, από τον Ερικ Γκάρνερ μέχρι τον Ταμιρ Ράις, συνθέτουν ένα μωσαϊκό όπου η ζωή πολιτών αποτιμάται ως παράπλευρη απώλεια.

Σε αυτό το πλαίσιο, η δολοφονία της Ρενέ Γκουντ από πράκτορα της ICE προσθέτει μια ακόμη διάσταση. Τη σύγκλιση της αντιμεταναστευτικής πολιτικής και της ένοπλης καταστολής. Ομοσπονδιακές υπηρεσίες δρουν σε αστικά κέντρα με στρατιωτική λογική, ενώ οι τοπικές κοινωνίες καλούνται να αποδεχτούν μια «ασφάλεια» που παράγει φόβο και νεκρούς.

Η δημοκρατία σε δοκιμασία

Το κρίσιμο ερώτημα δεν αφορά μόνο την αστυνομία, αλλά την made in USA δημοκρατία μιας και όταν η θανατηφόρα βία γίνεται στατιστική σταθερά, η εξαίρεση μετατρέπεται σε κανόνα. Η Μινεάπολη, το Λούισβιλ και δεκάδες άλλες πόλεις αφηγούνται την ίδια ιστορία με διαφορετικά ονόματα και η χώρα που προβάλλει τον εαυτό της ως παγκόσμιο πρότυπο ελευθερίας δεν κάνει τίποτε άλλο από το να σκοτώνει τους πολίτες της στο όνομα της τάξης.

Πηγή: ROSA