Η σχέση της Σοφίας Μαραγκουδάκη, με την Κύπρο ξεκίνησε στα 17 της χρόνια. Αυτό που αρχικά έμοιαζε με μια δύσκολη μετάβαση, με τα χρόνια μετατράπηκε σε μια βαθιά σύνδεση με τον τόπο, τους ανθρώπους, αλλά κυρίως με την κυπριακή διάλεκτο. Σήμερα, 15 χρόνια μετά, ως φιλόλογος διδάσκει ελληνικά και την κυπριακή διάλεκτο ως ξένη γλώσσα σε ενήλικες.

Η ίδια, από τη σελίδα της “My Cypriot Self” μέσα από μια σειρά από χιουμοριστικά βίντεο για την κυπριακή διάλεκτο προσπαθεί να δείξει ότι πρόκειται όπως λέει, για μια διάλεκτο «με χαρακτήρα, μελωδικότητα και ψυχή».

Όσον αφορά τις δικές της αγαπημένες κυπριακές εκφράσεις, η Σοφία λατρεύει, εκείνες που συνδυάζουν το φαγητό, όπως για παράδειγμα το: «Χάννει η παττίχα σου;».

Τι σε έφερε από την Ελλάδα στην Κύπρο και τι σε κράτησε εδώ για 15 χρόνια;

Ήρθα στην Κύπρο στα 17 μου, επειδή το ήθελε ο πατέρας μου. Εγώ ήθελα πολύ να επιστρέψω στην Ελλάδα. Αυτό που με κράτησε όμως εδώ ήταν οι άνθρωποι, ο τρόπος που μιλούν, το χιούμορ, η αμεσότητα και αυτή η ιδιαίτερη ταυτότητα που έχει η Κύπρος. Κάποια στιγμή κατάλαβα ότι δεν αισθανόμουν απλώς «μια Ελλαδίτισσα στην Κύπρο», αλλά κάποια που άρχισε πραγματικά να ανήκει εδώ.

Θυμάσαι την πρώτη φορά που άκουσες κυπριακή διάλεκτο; Ποια ήταν η εντύπωσή σου;

Φυσικά. Ήταν στα 17 μου, όταν φοιτούσα στη Γ΄ Λυκείου. Ένιωθα ότι δεν μπορούσα να αντιληφθώ τα inside jokes που έκαναν οι συμμαθητές μου στη διάλεκτο και γι’ αυτό έκανα παρέα με παιδιά από την Ελλάδα.

Ως φιλόλογος πότε συνειδητοποίησες ότι η κυπριακή διάλεκτος έχει ιδιαιτερότητες σε σχέση με τη νέα ελληνική;

Όταν έβλεπα τους μαθητές μου, ειδικά αυτούς που είχαν μια καλή βάση στα ελληνικά, να μην μπορούν να κάνουν τον συσχετισμό και να καταλάβουν τη σημασία των κυπριακών λέξεων που ακούνε στην καθημερινότητά τους.

Δεν θα ξεχάσω μια μαθήτρια που ήξερε τη λέξη «γρήγορα» αλλά όταν της έδειξα τη λέξη «γλήορα», δεν μπορούσε να κάνει τη σύνδεση.

Διδάσκω τα ελληνικά και τα κυπριακά ως ξένη γλώσσα, σε αρχάριους που θέλουν να μάθουν τα ελληνικά της Κύπρου ή της Ελλάδας και σε όσους ξέρουν κάποια ελληνικά αλλά δεν καταλαβαίνουν τους Κυπρίους. Αν και δεν διδάσκω φυσικούς ομιλητές της κυπριακής διαλέκτου, από τη διδασκαλία της ελληνικής ως ξένης γλώσσας παρατηρώ ότι οι μαθητές δυσκολεύονται κυρίως στην κατανόηση της κυπριακής ποικιλίας, ιδιαίτερα στον προφορικό λόγο και στο λεξιλόγιο.

Πόσο σημαντική πιστεύεις ότι είναι η διατήρηση της κυπριακής διαλέκτου;

Πολύ σημαντική, γιατί η διάλεκτος κουβαλά ιστορία, χιούμορ, νοοτροπία και ταυτότητα. Όταν χάνεται μια διάλεκτος, δεν χάνονται μόνο λέξεις. Χάνεται ένας ολόκληρος τρόπος να βλέπεις τον κόσμο. Και θεωρώ όμορφο το ότι η νέα γενιά αρχίζει ξανά να την αγκαλιάζει, χωρίς ντροπή.

Υπάρχει κάποια λέξη ή έκφραση που σε εντυπωσίασε ιδιαίτερα όταν την έμαθες;

Εκτός από τις κακές λέξεις, τρελαίνομαι για εκφράσεις που συνδυάζουν το φαγητό, όπως το «Βαρ’ του ρίγανη» και το «Χάννει η παττίχα σου;».

Πώς ξεκίνησε η ιδέα να δημιουργείς βίντεο για την κυπριακή διάλεκτο;

Σκέφτηκα: «Γιατί δεν υπάρχει κάποιος να εξηγεί τη διάλεκτο απλά, πρακτικά και χωρίς ντροπή; Ποιος λέει ότι η διαλέκτος δεν μπορεί να διδαχθεί;». Έτσι άρχισα να ανεβάζω βίντεο στο Instagram… και τελικά ανακάλυψα ότι υπήρχαν χιλιάδες άνθρωποι που ένιωθαν ακριβώς το ίδιο.

Ποιες είναι οι αντιδράσεις από τους χρήστες που παρακολουθούν τη σελίδα σου;

Οι περισσότεροι χαίρονται πολύ που όπως λένε: «επιτέλους μαθαίνουμε για τη διάλεκτο». Επίσης, πολλοί Κύπριοι του εξωτερικού έχουν αγκαλιάσει το κανάλι μου με τα θετικά τους σχόλια. Υποθέτω γιατί μέσα από τα βίντεο μου νιώθουν πιο κοντά στην Κύπρο.

Αισθάνεσαι ότι η κυπριακή διάλεκτος έγινε και δική σου πλέον;

Εντελώς! Επειδή χρειάστηκε να τη μάθω η ίδια πρώτα για να μπορέσω να τη διδάξω, ανακάλυψα τον «κυπριακό μου εαυτό», εξού και η ονομάσια της σελίδας: “My Cypriot Self”.

Έχει επηρεάσει τον τρόπο που μιλάς στην καθημερινότητά σου;

Όταν επισκέπτομαι την Ελλάδα και με ακούνε να μιλάω, με ρωτάνε αν είμαι από την Κύπρο. Νομίζω έχω επηρεαστεί από τη μουσικότητα της διαλέκτου, αλλά και από συγκεκριμένες λέξεις που δεν ελέγχω πια και τις λέω αυτόματα, όπως το «όι μάνα μου».

Αν έπρεπε να περιγράψεις την κυπριακή διάλεκτο με 3 λέξεις, ποιες θα ήταν;

Χαρακτήρας, μελωδικότητα, ψυχή.


Instagram: My Cypriot Self | by Sofia
TikTok: My Cypriot Self | by Sofia